Kosztorys ofertowy to wycena robót przygotowana przez wykonawcę, która pokazuje, ile będzie kosztować każda pozycja prac i całe zlecenie. Zawiera listę robót z ilościami i cenami jednostkowymi, a w wersji szczegółowej — rozbicie każdej pozycji na robociznę (R), materiały (M), sprzęt (S), koszty pośrednie (Kp) i zysk (Z). Poniżej znajdziesz kosztorys ofertowy w formie wzoru do skopiowania, przykład wyliczenia i wskazówki, jak go zrobić bez drogiego programu kosztorysowego.
Kosztorys przydaje się nie tylko w przetargach. Przy remoncie mieszkania czy biura pozwala klientowi zrozumieć cenę, a Tobie — rozliczyć prace dodatkowe bez kłótni o to, „co było w cenie”.
Co to jest kosztorys ofertowy?
Kosztorys ofertowy to dokument, w którym wykonawca wycenia roboty według własnych cen i kosztów, żeby złożyć ofertę. Jest podstawą ceny w ofercie i często staje się załącznikiem do umowy.
Kosztorys ofertowy przygotowujesz najczęściej na podstawie przedmiaru robót, czyli listy prac z ilościami (np. 42 m² gładzi, 18 mb listew). Przedmiar może dostać od inwestora — w przetargach to standard — albo zrobić sam po oględzinach i pomiarach. Jeśli inwestor przekazuje przedmiar bez cen do uzupełnienia, mówi się o tzw. „ślepym kosztorysie”.
Przepisy nie określają, jak ma wyglądać kosztorys ofertowy przy zleceniach prywatnych. Szczegółowe zasady rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z 20 grudnia 2021 r. przewiduje dla kosztorysu inwestorskiego przy zamówieniach publicznych. Wykonawcy często korzystają z tej samej logiki, bo jest zrozumiała dla inwestorów i inspektorów nadzoru.
Kosztorys ofertowy a inwestorski — czym się różnią?
Kosztorys inwestorski przygotowuje inwestor (lub kosztorysant na jego zlecenie), żeby oszacować wartość zamówienia. Kosztorys ofertowy przygotowuje wykonawca, żeby podać swoją cenę. W obu może być ta sama lista pozycji, ale ceny wynikają z innych założeń.
| Kosztorys inwestorski | Kosztorys ofertowy | |
|---|---|---|
| Kto sporządza | Inwestor, zamawiający, kosztorysant | Wykonawca |
| Cel | Ustalenie planowanej wartości robót, budżet | Cena w ofercie, podstawa wynagrodzenia |
| Ceny | Średnie ceny rynkowe (np. z publikacji cenowych) | Własne stawki, ceny zakupu i narzuty wykonawcy |
| Kiedy | Przed przetargiem lub zapytaniem ofertowym | Przy składaniu oferty |
| Inne rodzaje | Kosztorys powykonawczy — rozliczenie faktycznie wykonanych ilości po zakończeniu prac | Kosztorys zamienny — gdy zmienia się zakres lub technologia |
Kosztorys uproszczony czy szczegółowy?
Kosztorys uproszczony to lista pozycji z ilością i ceną jednostkową, która zawiera już wszystko: robociznę, materiał, sprzęt, koszty firmy i zysk. Kosztorys szczegółowy rozpisuje każdą pozycję na składniki R, M i S, a koszty pośrednie i zysk dolicza osobno.
- Kosztorys uproszczony wystarczy przy większości zleceń prywatnych: remont mieszkania, malowanie biura, montaż instalacji. Klient widzi, za co płaci, a Ty nie zdradzasz wszystkich swoich kosztów.
- Kosztorys szczegółowy jest potrzebny, gdy wymaga go zamawiający, np. w przetargu, przy rozliczeniach z generalnym wykonawcą albo gdy umowa przewiduje waloryzację cen materiałów lub robocizny.
Nawet jeśli klientowi pokazujesz wersję uproszczoną, ceny jednostkowe warto policzyć metodą szczegółową. Tylko wtedy wiesz, czy cena za metr pokrywa robociznę, materiał i koszty firmy.
Kosztorys ofertowy uproszczony — wzór
Wzór kosztorysu uproszczonego ma sześć kolumn: numer, opis pozycji, jednostka, ilość, cena jednostkowa netto i wartość netto. Pod tabelą dodajesz sumę netto, VAT i sumę brutto.
Przykład: remont pokoju 12 m² (ściany 40 m², sufit 12 m²). Ceny są przykładowe, nie są cenami rynkowymi — wstaw własne.
| Lp. | Opis pozycji | j.m. | Ilość | Cena jedn. netto | Wartość netto |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Zabezpieczenie podłóg, okien i drzwi folią | m² | 20 | 4,00 zł | 80,00 zł |
| 2 | Gruntowanie ścian i sufitu | m² | 52 | 5,00 zł | 260,00 zł |
| 3 | Gładź gipsowa na ścianach, z materiałem | m² | 40 | 28,00 zł | 1 120,00 zł |
| 4 | Malowanie ścian farbą lateksową, dwukrotnie | m² | 40 | 18,00 zł | 720,00 zł |
| 5 | Malowanie sufitu, dwukrotnie | m² | 12 | 22,00 zł | 264,00 zł |
| 6 | Montaż listew przypodłogowych (listwy inwestora) | mb | 16 | 15,00 zł | 240,00 zł |
| Razem netto | 2 684,00 zł | ||||
| VAT 8% | 214,72 zł | ||||
| Razem brutto | 2 898,72 zł |
Stawka VAT zależy od rodzaju obiektu i usługi — przy remontach lokali mieszkalnych często stosuje się 8%, przy lokalach użytkowych 23%. Jeśli nie masz pewności, ustal stawkę z księgowym, zanim wyślesz kosztorys klientowi.
Pod tabelą dopisz warunki, które wpływają na cenę: czyje są materiały, czy cena obejmuje wywóz odpadów, ile ważna jest wycena, co dzieje się z ceną przy zmianie ilości. Przy kosztorysie łatwo potem rozliczyć różnice: jeśli zamiast 40 m² gładzi wyjdzie 46 m², dopłata to 6 × 28,00 zł = 168,00 zł netto.
Kosztorys szczegółowy — co oznaczają R, M, S, Kp i Z?
W kosztorysie szczegółowym cenę każdej pozycji składasz z pięciu elementów: robocizny (R), materiałów (M), sprzętu (S), kosztów pośrednich (Kp) i zysku (Z). Do materiałów można doliczyć koszty zakupu (Kz), np. transport i czas na zakupy.
| Symbol | Co oznacza | Jak liczyć |
|---|---|---|
| R | Robocizna | Nakład roboczogodzin na jednostkę × ilość × stawka roboczogodziny |
| M | Materiały | Zużycie na jednostkę × ilość × cena zakupu netto |
| Kz | Koszty zakupu materiałów | Procent od M |
| S | Sprzęt | Nakład maszynogodzin × ilość × stawka za pracę sprzętu |
| Kp | Koszty pośrednie | Procent od R + S |
| Z | Zysk | Procent od R + S + Kp |
Kolejność ma znaczenie: koszty pośrednie liczy się zwykle od robocizny i sprzętu, a zysk od robocizny, sprzętu i kosztów pośrednich — bez materiałów. Taki sposób naliczania stosuje się powszechnie w kosztorysowaniu, ale w przetargu sprawdź, czego wymaga zamawiający.
Stawka roboczogodziny w kosztorysie szczegółowym nie powinna zawierać kosztów firmy ani zysku, bo doliczasz je osobno jako Kp i Z. Jak policzyć własną stawkę, pokazujemy w tekście stawka roboczogodziny 2026.
Skąd wziąć nakłady i wskaźniki?
Nakłady robocizny, materiałów i sprzętu na jednostkę robót podają katalogi KNR (Katalogi Nakładów Rzeczowych) — np. ile roboczogodzin i kilogramów materiału potrzeba na 1 m² gładzi. Średnie stawki roboczogodziny i wskaźniki Kp i Z publikują wydawnictwa cenowe, np. kwartalniki Sekocenbud. Możesz z nich korzystać jako punktu odniesienia, ale w kosztorysie ofertowym liczą się Twoje koszty.
Jeśli od lat robisz te same prace, najdokładniejsze są Twoje własne dane: ile godzin ekipa faktycznie potrzebuje na 100 m² malowania i ile materiału zużywa. Zapisuj to po każdym zleceniu.
Przykład: kosztorys szczegółowy jednej pozycji
Przykład: gładź gipsowa na ścianach, 40 m². Wszystkie nakłady, ceny i wskaźniki są przykładowe — przyjmij własne.
| Składnik | Wyliczenie | Kwota netto |
|---|---|---|
| R | 40 m² × 0,30 r-g/m² × 45,00 zł | 540,00 zł |
| M | 40 m² × 1,2 kg/m² = 48 kg × 2,50 zł | 120,00 zł |
| Kz | 6% × 120,00 zł | 7,20 zł |
| S | brak sprzętu w tej pozycji | 0,00 zł |
| Kp | 65% × (540,00 zł + 0,00 zł) | 351,00 zł |
| Z | 12% × (540,00 zł + 0,00 zł + 351,00 zł) | 106,92 zł |
| Razem | 1 125,12 zł | |
| Cena jednostkowa | 1 125,12 zł ÷ 40 m² | ok. 28,13 zł/m² |
Wynik pokazuje, skąd bierze się cena 28,00 zł/m² z kosztorysu uproszczonego wyżej. Gdybyś wpisał 22 zł za metr, „bo tyle bierze konkurencja”, od razu widzisz, że tracisz zysk i część kosztów firmy. Więcej o liczeniu marży na całym zleceniu przeczytasz w tekście jak liczyć rentowność zlecenia.
Jak zrobić kosztorys ofertowy krok po kroku?
Kosztorys ofertowy przygotujesz w siedmiu krokach, od oględzin po wysyłkę klientowi. Przy powtarzalnych pracach większość kroków zajmie Ci kilka minut, bo pozycje i ceny będziesz już mieć zapisane.
- Krok 1. Oględziny i pomiar. Zmierz powierzchnie, długości i liczbę elementów. Zrób zdjęcia — przydadzą się przy sporze o stan wyjściowy.
- Krok 2. Przedmiar. Spisz wszystkie prace w kolejności wykonywania, każdą z jednostką i ilością. Nie zapomnij o pracach przygotowawczych i sprzątaniu.
- Krok 3. Ceny jednostkowe. Dla każdej pozycji policz R, M i S, a potem dolicz Kp i Z — albo weź gotową cenę z własnego cennika, jeśli była już tak policzona.
- Krok 4. Materiały. Ustal, czyje są materiały. Jeśli klienta — zaznacz to w opisie pozycji, żeby nie było wątpliwości przy rozliczeniu.
- Krok 5. Warunki. Dopisz termin ważności wyceny, termin realizacji, zasady płatności i wyceny prac dodatkowych.
- Krok 6. Kontrola. Porównaj sumę z podobnym zleceniem z przeszłości. Sprawdź, czy liczba roboczogodzin zgadza się z planowanym czasem pracy ekipy.
- Krok 7. Wysyłka. Wyślij kosztorys jako część oferty i ustal, jak klient ma go zaakceptować — podpis, mail albo akceptacja online.
Jak zrobić kosztorys bez drogiego programu kosztorysowego?
Do większości zleceń prywatnych wystarczy arkusz kalkulacyjny albo program do ofert z katalogiem pozycji. Programy kosztorysowe z bazami KNR są potrzebne głównie przy przetargach i dużych budowach, gdzie zamawiający wymaga kosztorysu szczegółowego w określonym formacie.
W arkuszu zrób dwie zakładki: cennik pozycji (opis, jednostka, R, M, S, Kp, Z, cena jednostkowa) i kosztorys dla klienta (pozycje wybrane z cennika, ilości, wartości). Cenę jednostkową licz w cenniku raz, a w kosztorysie tylko ją pobieraj. Przy zmianie stawki roboczogodziny przeliczysz wtedy wszystkie ceny jednym ruchem.
Arkusz ma jednak granice: każdą wycenę trzeba ręcznie zamienić w ofertę, umowę i fakturę, a historia cen rozjeżdża się między plikami. W Finito pozycje z ceną zapisujesz w katalogu i wstawiasz do oferty dla klienta; po akceptacji oferta przechodzi w projekt i fakturę bez przepisywania.
Najczęstsze błędy w kosztorysach ofertowych
Większość strat na zleceniu da się zobaczyć już w kosztorysie. Sprawdź przed wysyłką, czy nie popełniasz tych błędów:
- Brak prac przygotowawczych — zabezpieczenie, demontaż, wywóz gruzu i sprzątanie zjadają kilka procent czasu.
- Ilości „na oko” zamiast z pomiaru — 10% różnicy w metrach to 10% różnicy w cenie.
- Podwójne liczenie narzutów — stawka roboczogodziny z kosztami firmy i zyskiem, a potem jeszcze Kp i Z.
- Brak zasad dla prac dodatkowych — kosztorys nie mówi, po jakich cenach wycenisz pozycje spoza listy.
- Nieaktualne ceny materiałów — cennik sprzed roku przy wycenie ważnej 30 dni.
- Brak terminu ważności — klient wraca po pół roku i oczekuje tej samej ceny.
Zaakceptowany kosztorys zapisz jako załącznik do umowy. Jak opisać w umowie wynagrodzenie kosztorysowe i ryczałtowe, wyjaśniamy w tekście umowa o roboty budowlane — wzór.
Najczęstsze pytania
Co to jest kosztorys ofertowy?
Kosztorys ofertowy to wycena robót przygotowana przez wykonawcę na podstawie przedmiaru, z cenami jednostkowymi i wartością każdej pozycji. Jest podstawą ceny w ofercie i często staje się załącznikiem do umowy.
Czym różni się kosztorys ofertowy od inwestorskiego?
Kosztorys inwestorski sporządza inwestor lub kosztorysant na jego zlecenie, żeby oszacować budżet albo wartość zamówienia. Kosztorys ofertowy sporządza wykonawca, żeby podać swoją cenę — na podstawie własnych stawek i kosztów.
Co to są R, M, S, Kp i Z w kosztorysie?
R to robocizna, M — materiały, S — sprzęt, Kp — koszty pośrednie, a Z — zysk. Koszty pośrednie nalicza się zwykle od robocizny i sprzętu, a zysk od robocizny, sprzętu i kosztów pośrednich.
Czy kosztorys ofertowy musi być szczegółowy?
Nie. Przy zleceniach prywatnych zwykle wystarczy kosztorys uproszczony z cenami jednostkowymi. Kosztorys szczegółowy jest potrzebny, gdy wymaga go zamawiający, np. w przetargu lub umowie z generalnym wykonawcą.
W czym zrobić kosztorys ofertowy?
Przy zleceniach prywatnych wystarczy arkusz kalkulacyjny lub program do ofert z katalogiem pozycji i cen. Programy kosztorysowe z bazami KNR przydają się głównie przy przetargach i dużych budowach.